1. UAS4Europe-conferentie van 15 maart 2017 was een internationaal succes
2. Succesvolle lancering instaptoets lerarenopleiding
3. VLHORA-nota Interimevaluatie Erasmus+ programma
4. Global Minds, een opportuniteit voor de Zuidwerking van de Vlaamse hogescholen
5. Voorontwerp verzameldecreet hoger onderwijs
6. VLHORA werkt proactief aan een eigen integratienota HBO5
7. Hogescholen vragen een uitzondering op de wetgeving op het consumentenkrediet
 

Beste lezer

Veel beleidswerk op de plank voor het onderwijs aan de hogescholen

De minister van Onderwijs werkt dit jaar nog een aantal voorontwerpen van decreet uit die belangrijk zijn voor de toekomst aan de hogescholen. Het betreft een decreet inzake hogeronderwijsprogrammatie en niet-bindende toelatingsproeven, een integratiedecreet voor de overgang van de HBO5-opleidingen naar de hogescholen, een nieuw decretaal kader voor een kwaliteitszorgstelsel en in principe ook nieuwe initiatieven voor de lerarenopleiding. 2017 is dus een belangrijk jaar. VLHORA is bij al deze beleidsinitiatieven de gesprekspartner van de overheid en wordt als dusdanig ook erkend. En dit loont ook.

Zo heeft de Vlaamse regering in het voorontwerp van decreet inzake hogeronderwijsprogrammatie de studieomvang van een afstudeerrichting gedefinieerd, volledig in lijn met het standpunt dat de raad van bestuur van VLHORA einde 2016 had ingenomen. De slag die we nog niet volledig binnengehaald hebben, is het afschaffen van een verplichte inruil van een initiële opleiding voor een nieuwe opleiding. Wanneer een opleiding niet langer relevant is, zou er geen incentive mogen zijn om deze aan te houden. In essentie verandert de nieuw aangekondigde inruilvoorwaarde op dat vlak dan ook niets aan de huidige context van “inruilen” waarbij hogescholen dikwijls verplicht worden om opleidingen aan te houden tot ze (in de toekomst) ingeruild kunnen worden. Wanneer het bestaande aanbod echter marktrelevant is en het resultaat is van voorgaande rationalisatie-inspanningen, houdt het geen steek om opleidingen af te bouwen (in te ruilen) voor elke nood aan een nieuwe opleiding die zich stelt. Bovendien vergt de programmatie van een nieuwe opleiding een (zeer) grote investering, en gaan de hogescholen hier dan ook met een grote verantwoordelijkheid mee om. Een eerste stap in de goede richting is wel dat in het huidige voorontwerp de Commissie Hoger Onderwijs de mogelijkheid gegeven wordt om een vrijstelling te verlenen van de inruil of afbouw van een initiële opleiding.

Als input voor de uitwerking van het integratiedecreet dat de overgang van HBO5-opleidingen naar de hogescholen zal regelen, finaliseert VLHORA momenteel een eigen integratienota. De hogescholen pleiten voor een helder, aantrekkelijk en relevant onderwijsaanbod, een stabiele en evenwichtige rechtspositie voor al het betrokken personeel en een correcte en doelmatige financiering. Met deze proactieve aanpak willen we onze impact verhogen. Meer nieuws hierover in onze volgende nieuwsbrief.

Tot slot nemen we deel aan de beleidsvoorbereidende initiatieven van de NVAO met het oog op de uitwerking van een decretaal kader voor een kwaliteitszorgstelsel. VLHORA wil de goede ervaringen met de afgelopen instellingsreviews hierin verankerd zien, waarbij de instelling aantoont dat ze onder eigen verantwoordelijkheid (via de regie) de kwaliteit van de opleidingen borgt.

Het worden dus nog drukke, maar boeiende maanden.

Eric Vermeylen
secretaris-generaal



UAS4Europe-conferentie van 15 maart 2017 was een internationaal succes

In een eerdere VLHORA-nieuwsbrief werd reeds kort de succesvolle internationale hogescholenconferentie van 15 maart 2017 in Brussel die volledig was toegespitst op Horizon 2020, teruggekoppeld. Voor de organisatie van deze eerste UAS4Europe-conferentie sloegen de twee grote Europese hogescholenorganisaties, m.n. de Universities of Apllied Sciences Network (UASnet) en de European Association of Institutions in Higher Education (EURASHE), waar de Vlaamse hogescholen beide lid van zijn, de handen in elkaar met de Beierse, Oostenrijkse en Zwitserse hogescholenkoepels. Bedoeling is de hogescholen in Europa op onderzoekvlak een krachtigere stem te geven. Ondertussen werd door de betrokken partners en organisatoren ook een verslag opgemaakt van de werkzaamheden die dag.

De paneldiscussie op de middag was zeer interessant: afgevaardigden van enkele hogescholen in de EU, onderlegd met Horizon 2020, kwamen hun mening en beste praktijken geven om meer succesvolle aanvragen in te dienen. Zo bleken sommige Oostenrijkse hogescholen hun onderzoekers aan te sporen een H2020-project in te dienen door hen extra loonvergoeding van € 5.000 te geven en hen alsook voor een zekere periode tijdelijk te ontheven uit hun lesbevoegdheid zodat ze meer ‘schrijf- en organisatietijd’ krijgen om een goed project in te dienen. Indien de EU een project van de projectschrijver aan deze Oostenrijkse hogescholen goedkeurde, zorgt het managementteam van de hogeschool daarenboven voor extra carrièremogelijkheden. kortom, een resultaatsgerichte aanpak met een bonus.

Tenslotte opperden de aanwezige vertegenwoordigers van de Europese Commissie dat de hogescholen de komende maanden ervoor moeten zorgen dat hun onderzoekers kunnen zetelen als evaluators in de advisory boards, waarin nu vooral universitaire vertegenwoordigers zetelen. U kan zich aanmelden via: http://ec.europa.eu/research/participants/portal/desktop/en/experts/index.html. Een overzicht van deze adviesraden vindt u op http://ec.europa.eu/programmes/horizon2020/en/experts.

Vraag hier het volledige Engelstalige verslag op.



Succesvolle lancering instaptoets lerarenopleiding

Sinds 19 april is de instaptoets lerarenopleiding (kortweg ILO) online beschikbaar. Aankomende studenten die eraan denken om de lerarenopleiding aan een hogeschool te gaan volgen, moeten deze verplichte niet-bindende test maken voordat ze zich kunnen inschrijven. ILO geeft aankomende studenten een beeld van enkele startcompetenties die belangrijk zijn in de lerarenopleiding. Er blijkt al veel animo voor te zijn: bijna duizend aankomende studenten hebben zich al ingelogd op het ILO-testplatform. Voor meer informatie over ILO, zie https://ilo.onderwijskiezer.be/instaptoets.html.



VLHORA-nota Interimevaluatie Erasmus+ programma

Het Erasmus+ programma is het belangrijkste programma dat de hogescholen ondersteunt bij het realiseren van hun internationaliseringsbeleid. Dit programma, dat loopt van 2014 tot 2020, wordt in 2017 onderworpen aan een interimevaluatie, waarbij alle deelnemers en stakeholders bevraagd worden. In het kader van deze interimevaluatie heeft VLHORA een interne bevraging gedaan bij de 13 Vlaamse hogescholen. De resultaten van deze bevraging werden samengevat in een position paper die vijf aanbevelingen bevat voor het Erasmus+ programma (en het vervolgprogramma):

  1. Een verhoging van het algemeen budget van het Erasmus+ programma, vooral voor KA1 studentenmobiliteit voor studie en stage, zowel binnen als buiten Europa;
  2. Het herinvoeren van een gecentraliseerd beheer van KA2 Strategic Partnerships op Europees niveau, zodat de kwaliteit van Vlaamse aanvragen kan bovendrijven en niet beknot hoeft te worden door het beperkte budget op Vlaams niveau dat niet is afgestemd op het hoge aantal kwaliteitsvolle aanvragen;
  3. Het herinvoeren van Intensive Programmes of een vergelijkbare actie die gericht is op korte projectmobiliteit voor studenten. Dit type mobiliteit zou niet alleen toelaten om studenten te motiveren voor een individuele mobiliteit van langere duur, maar zou ook het ideale kader bieden om toegepast projectonderwijs aan te bieden op basis van reële casussen uit het werkveld;
  4. Een verlichting van de administratie door consolidatie van de bestaande regels, verbetering van de bestaande tools en toevoeging van de paperless handtekening van aanvraagformulieren;
  5. Een betere ondersteuning door EPOS door een structurele inbedding van overleg met het hoger onderwijsveld, efficiënte communicatie en transparante toepassing van de regels. 

Aan de hand van deze position paper heeft de VLHORA zijn aanbevelingen kenbaar gemaakt aan Vlaamse en Europese beleidsmakers. De VLHORA hoopt via het landenrapport dat Vlaams minister van onderwijs Crevits in juni zal indienen bij de Europese Commissie impact te hebben op het vervolg van Erasmus+.

U vindt de volledige position paper hier.

U kan deelnemen aan de open public consultation over het Erasmus+ programma via deze link.



Global Minds, een opportuniteit voor de Zuidwerking van de Vlaamse hogescholen

Door de wereldwijde maatschappelijke uitdagingen verkeren we vandaag de dag niet in de positie om ontwikkelingssamenwerking naast ons neer te leggen. De Vlaamse hogescholen willen deze uitdagingen als een opportuniteit aangrijpen om hun activiteiten in het Zuiden verder uit te bouwen. Dit zal tevens de kwaliteit van hun onderwijs en de vorming van hun studenten tot meer wereldburgers ten goede komen. Ook het werkveld weet dit steeds meer te waarderen. Hogescholen zijn kenniscentra bij uitstek op het vlak van praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek en projectgericht onderwijs. Op 1 januari 2017 stapten ze gezamenlijk in het ‘Global Minds’- programma van VLIR-UOS. Het programma loopt tot 2021 en biedt de hogescholen de kans om hun werking in en met het globale Zuiden verder uit te bouwen binnen de eigen instellingen. De volgende vijf jaren staat heel wat op het programma. Naast studenten, krijgen nu ook docenten aan de hogescholen de mogelijkheid om naar het globale Zuiden te reizen en samen te werken met een hogeronderwijsinstelling. De focus ligt op capaciteitsopbouw en netwerkversterking. Een docent kan tijdens deze dienstreizen gezamenlijke projecten uitwerken en uitwisselingsprogramma’s opzetten. Ook biedt Global Minds de mogelijkheid om een gast, verbonden aan een hogeronderwijsinstelling, uit te nodigen in een Vlaamse hogeschool om projecten rond onderwijsontwikkeling en praktijkgericht onderzoek verder vorm te geven. Door in te zetten op dienstreizen, door uitwisselingsprogramma’s mee in de curricula van studenten op te nemen, door netwerken in het Zuiden te ontwikkelen worden hogescholen gestimuleerd en ondersteund in het verder ontwikkelen van hun projectportfolio in het Zuiden en met succes mee te dingen in de toekomstige oproepen tot het indienen van projectvoorstellen van andere VLIR-UOS-projecten zoals Zuidinitiatieven en JOINT-projecten.

De overleggroep Zuidwerking binnen VLHORA is het platform om ‘Global Minds’ op te volgen en om gezamenlijk nieuwe projectvoorstellen in te dienen. Ook plannen we vanuit dit programma een paar thematische congressen waarbij een aantal thema met betrekking op de Zuidwerking binnen de hogescholen, verder uitgediept zullen worden. Deze leerevents worden aangegrepen om meer zichtbaarheid te geven aan ontwikkelingssamenwerking binnen de hogescholen en onderling van elkaar te leren. We kijken dus uit naar het verdere succesvolle verloop van al deze initiatieven.



Voorontwerp verzameldecreet hoger onderwijs

Op 12 mei gaf de Vlaamse regering haar eerste principiële goedkeuring aan een verzameldecreet hoger onderwijs, waarin maatregelen zijn beschreven in het kader van ‘rationalisatie’ van het hoger onderwijs en de ‘verplichte, niet-bindende toelatingsproeven’. In het kader van rationalisatie worden afspraken ingeschreven rond de omvang van afstudeerrichtingen, wordt een vernieuwde procedure voor de erkenning van nieuwe opleidingen beschreven en wordt gekozen voor één authentieke informatiebron waarin het opleidingsaanbod hoger onderwijs te vinden zal zijn. Voor de verplichte, niet-bindende toelatingsproeven wordt het kader verankerd voor proeven zoals de instaptoets lerarenopleiding en de ijkingstoetsen voor de academische STEM-opleidingen.

De teksten, decreet en memorie van toelichting, zijn hier te vinden.



VLHORA werkt proactief aan een eigen integratienota HBO5

Met het naderen van 1 september 2019 worden de voorbereidingen steeds intensiever voor de integratie van de opleidingen van het hoger beroepsonderwijs in de hogescholen. Op 18 maart organiseerde de VLHORA hierover een strategische denkdag. De experten en beleidsverantwoordelijken van de hogescholen inzake onderwijsbeleid, personeelsbeleid en financieringsbeleid discussieerden er samen over de noodzakelijke randvoorwaarden voor deze integratie. Op basis daarvan werkt de VLHORA aan een position paper over de toekomstvisie van de hogescholen op de graduaatsopleidingen als sterke pijler voor welvaartscreatie in Vlaanderen en een lijst met oplossingen voor concrete knelpunten bij de integratie m.b.t. onderwijsbevoegdheden, personeel en financiering. De hogescholen pleiten voor een helder, aantrekkelijk en relevant onderwijsaanbod, een stabiele en evenwichtige rechtspositie voor al het betrokken personeel en een correcte en doelmatige financiering.



Hogescholen vragen een uitzondering op de wetgeving op het consumentenkrediet

Onlangs werden de hogescholen (en bij uitbreiding het hele hoger onderwijs) geconfronteerd met de wetgeving op het consumentenkrediet. Conform de decretale opdracht verzorgen de studentenvoorzieningen een financiële dienstverlening naar de studenten onder de vorm van : studieleningen, voorschotten op studietoelagen, afbetalingsplannen, ed. Al deze producten vallen voortaan onder de wet op het consumentenkrediet. Het zou voor de hogescholen een enorme materiële en personele inspanning vergen om tegemoet te komen aan de administratieve geplogenheden van deze regelgeving. Daarom vragen de hogescholen dan ook formeel een vrijstelling. Een delegatie van de hogescholen heeft daarvoor reeds een gesprek gehad met de kabinetten van ministers Kris Peeters en Hilde Crevits. Onlangs werd er ook een brief geschreven vanuit VLHORA om formeel een volledige vrijstelling te bekomen en toegevoegd te worden aan de lijst van diegene op wie de wetgeving niet van toepassing is. We zullen alles in het werk stellen om ook in het nieuwe academiejaar de studenten op een adequate manier verder te kunnen helpen.



Wie-wat-waar

  • Gilles Rasson (EhB) en Joris Hindryckx zijn afgevaardigd in de Vlor werkgroep leerkrediet
  • Marijke De Bie (AP), Gerlinde Snoeck (UCLL) en Jesse Verleije (KdG) zijn afgevaardigd in de overheidswerkgroep kwantitatieve informatie in het kader van de instellingsreview
  • Machteld Verbruggen (TMMA) is afgevaardigd in de Vlor commissie HBO5 in opvolging van Toon Martens (UCLL)
  • Luc Van de Velde (EhB) is afgevaardigd in de decretale evaluatiegroep kwaliteitszorg in opvolging van Machteld Verbruggen (TMMA)
  • Ben Lambrechts (PXL) is afgevaardigd in de algemene vergadering van IMEC vzw in opvolging van Willy Indeherberge
  • Pascal Van Geit (HoGent) is afgevaardigd in de redactie van de gids ‘wat na het secundair onderwijs’
  • Eline Grouwels (PXL) is afgevaardigd in de ad hoc werkgroep van de Algemene Raad van de Vlor
  • Joris Dierickx (TMK), Wim De Wulf (Ahs), Gunter Elebaut (Odisee), Henri Lefevre (EhB) en Sophie Nachtegaele (HoGent) zijn afgevaardigd in de ad hoc werkgroep AHOVOKS-ESR
  • Dirk Smits (Odisee) en Els Stuyven (HoGent) zijn afgevaardigd in de stuurgroep die door VLAIO is opgericht voor de begeleiding van een beleidsvoorbereidend onderzoek betreffende kennisdiffusie aan de hogescholen dat door IDEA-Consult wordt uitgevoerd.
  • Arteveldehogeschool heeft in opvolging van Johan Veeckman in het VLHORA-bestuur de nieuwe algemeen directeur Tomas Legrand afgevaardigd
  • UCLL heeft in opvolging van Toon Martens in het VLHORA-bestuur Stefan Verheyden (algemeen beheerder) afgevaardigd Michel Janssens, PXL (als effectief lid) en Katrien De Maegd HoGent (als plaatsvervanger) zijn afgevaardigd in de Vlor commissie evaluatie pbd en poc
  • Karel de Grote Hogeschool vaardigt in de ad hoc werkgroep kwaliteitszorg Veerle Meuleman (hoofd onderwijs- en studentenbeleid) af in opvolging van Annick Vlaminckx
  • Hogeschool PXL vaardigt in het platform HBO5 Paul Martens af in opvolging van Benjamin Philippeth


U heeft ook een bericht?

Uw instelling organiseert een studiedag, congres, ... dat interessant en toegankelijk is voor het hoger onderwijs? Uw aankondiging kan worden opgenomen in de VLHORA-nieuwsbrief. Voor praktische informatie; contacteer myriam.slock@vlhora.be.



U heeft ook een vacature?

Vacatures op beleidsniveau in de Vlaamse hogescholen die aan het VLHORA-secretariaat bekend worden gemaakt, worden gepubliceerd op de VLHORA-website.


uitschrijven